Moskova Kanamıyor, Kafkasya Ölüyor
O bir Çeçen’di. Adı Rayan’dı. Rusya’ya karşı savaşan bir taburda, Donetsk cephesinde toprağa düştü. Peki ya hemen karşısındaki siperde tetiğe basan kimdi? Belki o da bir Çeçen’di; tek farkı, üzerinde Rusya’nın üniformasını taşımasıydı.
Bugün ekranlarda “Rusya-Ukrayna Savaşı” olarak izlediğimiz bu kanlı hesaplaşmanın, kimsenin yüksek sesle dile getirmediği en çıplak gerçeği tam olarak burada başlıyor. Evet, savaşın adı Rus savaşı; ancak Rusya adına cephede ölenlerin büyük çoğunluğu etnik olarak Rus bile değil. Buryatlar, Dağıstanlılar, Tuvalılar ve diğer Kafkas halkları… Kısacası imparatorluğun en yoksul, en uzak ve en görünmez köşelerinin çocukları.
Rakamlar bu adaletsizliği soğuk bir dille yüzümüze vuruyor. Savaşın henüz ilk aylarında, uzak Sibirya’daki Buryatya’ya tam 117 tabut dönerken, aynı dönemde başkent Moskova’ya giden tabut sayısı yalnızca üçtü. Oysa Moskova, nüfus olarak Buryatya’nın tam 15 katı büyüklüğünde. Gerçek şu ki; Moskova kanamıyor. Sibirya kanıyor, Kafkaslar kanıyor, Kırım kanıyor ama Moskova’nın burnu bile kanamıyor.
Fakat bu trajedinin en yürek burkan yanı, aynı halkların cephenin iki zıt yakasında birbirine kurşun sıkıyor olması.
Cephede Çeçen, Çeçen’i vuruyor. Bir yanda Kadirov’un Rusya adına savaşan adamları, diğer yanda bağımsızlık ruhuyla Rusya’ya karşı direnen Dudayev Taburu. İki Çeçen, iki ayrı siper ve ortada tek bir ölüm. Hemen ötede Tatar, Tatar’ı vuruyor. Kırım Tatarları vatanları için Ukrayna saflarında çarpışırken, Kazan’dan toplanıp cepheye sürülen Tatarlar Rus ordusunun ön saflarında yer alıyor. İki ayrı mezar kazılıyor ama başlarında okunan dua aynı.
Tablo Türk dünyası için de farklı değil. Özbek, Kazak, Kırgız gençleri… Bir tarafta yoksulluktan ve çaresizlikten para karşılığı Rus ordusuna yazılanlar, diğer tarafta Ukrayna için savaşan Türk gönüllülerin oluşturduğu Turan Taburu. Aynı coğrafyanın insanları, üzerlerinde iki ayrı üniformayla, aynı kara toprağın altına giriyor. Kafkasyalı Kafkasyalı’yı, Türk Türk’ü vuruyor. Aynı dili konuşanlar, kendilerine ait olmayan bir savaşta birbirinin celladı oluyor. Hepsinin tek bir ortak noktası var: Hiçbiri Moskova’nın öz evladı değil.
Aslında bu, tarihin tozlu sayfalarından aşina olduğumuz eski bir senaryo. Rusya’nın yüzyıllardır değişmeyen en klasik savaş taktiği bu: Kendi evladını arkada sakla, boyunduruk altındaki halkları en önden ateşe sür. Son Çeçen’e, son Tatar’a, son Buryat’a, son Dağıstanlı’ya kadar savaş! Merkez hep sağ kalsın, taşra ise sessizce ölsün.
Ama Rayan bu kirli oyunu biliyordu. O, bir Rus İmparatorluğu hayali için ölmedi; tam aksine, o imparatorluğun kendisine karşı savaşarak öldü. Aradaki o hayati farkı bilerek, kendi iradesiyle seçti tarafını.
Rayan, Timur, Batu, Aslan, Magomed… Durup bir düşünün; bu isimler size Rus ismi gibi mi geliyor?
Manşetlerde “Rus savaşı” yazıyor ama günün sonunda evine sağ salim dönebilenler Ruslar oluyor. Ölüp de bir daha dönemeyenlerin neredeyse tamamı ise bambaşka halkların evlatları. Bugün bir ananın ağıdı Çeçence yükseliyor, bir diğerininki Tatarca, Buryatça, Avarca… Dilleri farklı olsa da hepsinin dudaklarından dökülen cümle aynı:
“Bu bizim savaşımız değildi ama ölenler bizim çocuklarımız oldu.”
Vesselam
Kaynak: siirttesonsoz.com











Yorum yaz
Yorumları göster0 yorum
Yorumu bildir